Gąbka do naczyń ma porowatą strukturę, długo pozostaje wilgotna i zatrzymuje resztki żywności. Takie warunki sprzyjają namnażaniu drobnoustrojów. Nie oznacza to, że każda używana gąbka powoduje zatrucie, ale niewłaściwe korzystanie z niej może zwiększać ryzyko przenoszenia bakterii na dłonie, naczynia i blaty.
Dlaczego gąbka brudzi, zamiast czyścić?
Porowata struktura, która tak dobrze zbiera zabrudzenia, równie skutecznie je magazynuje. Po umyciu tłustej patelni resztki jedzenia zostają w porach gąbki razem z wilgocią, a płukanie pod bieżącą wodą usuwa je tylko powierzchownie. Kilka godzin później drobnoustroje mogą ponownie się namnażać. Problem narasta, gdy jedna gąbka służy do wszystkiego. Przetarcie deski po krojeniu surowego mięsa, a następnie umycie nią talerzy oznacza przeniesienie bakterii bezpośrednio na naczynia, z których je się posiłki. Zapach starej gąbki to zresztą nic innego jak produkt przemiany materii drobnoustrojów, więc jeśli gąbka pachnie, to znak, że życie w niej kwitnie od dawna. Sam detergent podczas zmywania nie rozwiązuje sprawy, ponieważ działa na naczynia, a nie na to, co zdążyło zasiedlić pory gąbki.
Sama wymiana gąbki nie wystarczy, jeśli gąbka wraca na zabrudzony ociekacz. Stojak lub koszyk na gąbkę należy regularnie myć, a strefę zlewu utrzymywać w czystości preparatami do czyszczenia kuchni, które usuwają tłuszcz i osad, ograniczając bakteriom rozwój. Sam zlew, syfon i okolice odpływu również wymagają regularnego traktowania środkiem odtłuszczającym lub dezynfekującym.
Dobre płyny do naczyń zawierają składniki hamujące rozwój nieprzyjemnych zapachów, ale żaden detergent nie zastąpi suchej, świeżej gąbki. Alternatywą wartą rozważenia są szczotki do naczyń, które schną znacznie szybciej i dają bakteriom mniej schronienia.
Wymiana zamiast ratowania
Prób odkażania zużytej gąbki lepiej zaniechać. Część drobnoustrojów można ograniczyć przez działanie odpowiednio wysokiej temperatury. Trzeba jednak zachować ostrożność, aby uniknąć oparzenia, i sprawdzić, czy materiał jest odporny na taką temperaturę. Jedyne skuteczne rozwiązanie jest proste i tanie: regularna wymiana.
W kuchni sprawdzają się trzy zasady:
- Gąbkę należy wymieniać co tydzień, a przy intensywnym gotowaniu nawet częściej.
- Po każdym użyciu trzeba ją dokładnie wypłukać z detergentu i resztek, odcisnąć i odłożyć w miejsce, gdzie swobodnie wyschnie.
- Do naczyń, blatów i zlewu powinny służyć osobne gąbki lub ściereczki, najlepiej w różnych kolorach, żeby się nie myliły.
